گزارش نشست آشنایی با قوانین مالیاتی
همه کسب‌وکارها ملزم به ارسال اظهارنامه مالیاتی هستند

گزارش نشست آشنایی با قوانین مالیاتی

نشست آشنایی با قوانین مالیاتی با حضور شرکت‌های دانش‌بنیان و استارت‌آپ‌ها روز سه‌شنبه ۸ اسفندماه ۱۳۹۶ در ساختمان معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری برگزار شد. در این نشست محمد ترابی، کارشناس مرکز شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان در خصوص تسهیلات مالیاتی که برای این نوع از شرکت‌ها در نظر گرفته‌شده است توضیحاتی را ارایه کرد و در ادامه نیز سعید پور محمود، معاون فنی حسابرسی دفتر تشخیص سازمان امور مالیاتی کشور ضمن اشاره به قوانین مهم مالیاتی به سوالات شرکت‌کنندگان در این نشست پاسخ داد.

در ابتدای جلسه ترابی با اشاره به معافیت‌های مالیاتی شرکت‌های دانش‌بنیان گفت: بر اساس ماده ۳ قانون حمایت از شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان، این کسب‌وکارها حداکثر به مدت ۱۵ سال معاف از ماده ۱۰۵ قانون مالیات مستقیم هستند. اما نکته مهم آن است که این معافیت‌ها صرفاً مربوط به مالیات مستقیم شرکت‌ها می‌شود و در سایر موارد مانند مالیات بر ارزش‌افزوده یا حقوق کارکنان، شرکت‌ها ملزم به پرداخت مالیات هستند. همچنین معافیت مالیاتی شرکت‌های دانش‌بنیان از زمان دریافت مجوز دانش‌بنیانی آغاز خواهد شد و افراد باید مالیات خود را در زمان قبل از دریافت تاییدیه کارگروه بر اساس قانون پرداخت کنند.

ترابی همچنین با اشاره به انواع مدل‌های شرکت‌های دانش‌بنیان که به سه گروه اصلی نوپا، تولیدی و صنعتی تقسیم می‌شوند، گفت: معافیت‌های مالیاتی تنها محدود به شرکت‌های نوپا و تولیدی است و گروه سوم مشمول معافیت‌های مالیاتی نمی‌شوند. همچنین تنها فعالیت‌های دانش‌بنیان شرکت‌ها مشمول معافیت‌های مالیاتی می‌شود و اگر کسب‌وکارها فعالیت‌های دیگری انجام دهند که مورد تایید کارشناسان نباشد، ملزم خواهد بود بر اساس قوانین اداره مالیات، مالیات خود را پرداخت کنند.

ترابی در ادامه با اشاره به فرآیند معرفی شرکت‌های دانش‌بنیان به اداره مالیات گفت: این فعالیت به‌صورت سالانه انجام می‌شود و در پایان سال مالی هنگامی‌که دفاتر حسابرسی تکمیل می‌شود، شرکت در تیرماه سال آینده اظهارنامه مالیاتی را تکمیل می‌کند. شرکت‌های دانش‌بنیانی که از شرایط معافیت مالیاتی نیز برخوردار هستند، لازم این اظهارنامه را تکمیل و ارسال کنند. پس از تکمیل اظهارنامه، معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری لیست کاملی از شرکت‌های دانش‌بنیان مشمول معافیت‌های مالیاتی را برای اداره مالیات ارسال می‌کند که در ضمیمه آن مصادیق معافیت‌های مالیاتی این شرکت‌ها شامل محصولات و فروش‌هایی که شامل معافیت مالیاتی می‌شوند، قرار داده‌شده است که این موارد از طریق پورتال اداره مالیاتی قابل‌دسترسی و مشاهده است.

کارشناس مرکز شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان با اشاره به اینکه سه سال است که این معافیت‌های مالیاتی به شکل سراسری در کلیه ادارات کشور در حال اجرایی شدن است گفت: یقیناً در این مدت مشکلاتی وجود داشته است اما با همکاری خوبی که سازمان مالیات داشته است، توانسته‌ایم خیلی از مشکلات و چالش‌ها را برطرف کنیم. اگر مشکلاتی در این بخش وجود دارد افراد می‌توانند با مرکز مشاوره شرکت‌های دانش‌بنیان تماس گرفته و ضمن بیان مشکلات، راهنمایی‌های لازم را دریافت کنند.

حسابرسی در شرکت‌های دانش‌بنیان مورد دیگری است که باید به آن توجه کرد، از سال مالی ۹۶ به بعد دیگر قراردادها توافقی رسیدگی به صورت‌حساب‌های مالی نیاز نیست چراکه بر اساس قانون، شرکت‌هایی با فروش بیش از پنج میلیارد تومان باید حسابرسی انجام دهند و ما نیز با استناد به همین قانون صرفاً از شرکت‌هایی با فروش بیش از این میزان، قرارداد حسابرسی را درخواست می‌کنیم.

ترابی در خصوص ارایه اظهارنامه مالیاتی به این نکته تاکید کرد که شرکت‌های دانش‌بنیان اگر از پرداخت مالیات معاف هستند بازهم باید اظهارنامه خود را پرکرده و بر اساس جدول شماره ۶، بخشی که مربوط به شرکت‌های دانش‌بنیان است را تکمیل و ارسال کنند که تکمیل این سطر به‌منزله ارسال درخواست معافیت شما برای ممیز مالیاتی خواهد بود.

ترابی همچنین در خصوص معافیت مالیاتی پارک‌های علم ‌و فناوری گفت: بر اساس ماده ۹ قانون حمایت از موسسات و شرکت‌های دانش‌بنیان، کسب‌وکارهای مستقر در پارک‌های علم‌ و فناوری بدون توجه به نوع شرکت و نحوه فعالیت، مشمول معافیت مالیاتی می‌شوند که البته این معافیت‌های مالیاتی با ماده ۳ این قانون تفاوت دارد. ازاین‌رو کسب‌وکارهایی که در پارک‌های علم‌فناوری مستقل هستند می‌توانند از این مزیت برای بخش مالیاتی خود استفاده کنند.

 در ادامه پور محمود، معاون فنی حسابرسی دفتر تشخیص سازمان امور مالیاتی کشور به ارایه توضیحاتی در خصوص چرایی و ماهیت وجودی مالیات پرداخت. پور محمود با اشاره به مالیات‌های مستقیم و غیرمستقیم گفت: مالیات‌های مستقیم به دو بخش مالیات بر دارایی و مالیات بر درآمد تقسیم می‌شود که او در ادامه انواع مدل‌های درآمدی موجود را توضیح داد.

پور محمود در خصوص مالیات‌های غیرمستقیم که تحت عنوان مالیات بر ارزش‌افزوده شناخته می‌شود گفت: این مالیات درازای مصرف کالا یا استفاده از خدمات دریافت می‌شود و تفاوت اساسی که بین این نوع مالیات و مالیات‌های مستقیم وجود دارد آن است که معافیت‌هایی که در قانون پیش‌بینی‌شده است مربوط به دارایی و ثروت‌های شخص می‌شود اما در مالیات بر ارزش‌افزوده اگر معافیتی در قانون وضع‌شده باشد، معافیت به محصول یا خدمت مربوط می‌شود که در ماده ۱۲ قانون مالیات بر ارزش‌افزوده این موارد ذکرشده است.

پور محمود هم با اشاره به معافیت‌های مالیاتی تدوین‌شده گفت: در قانون برای برخی افراد یا کسب‌وکارها معافیت‌های مالیاتی در نظر گرفته‌شده است که به‌طور مثال برای شرکت‌های دانش‌بنیان در حال حاضر این معافیت‌های مالیاتی مقررشده است.

همچنین در قانون برای گروه‌های مختلف ضمن تعیین درصد مالیات، قوانین مالیاتی و جریمه عدم پرداخت مالیات مشخص‌شده است. همچنین در گروه اشخاص حقوقی که شرکت‌های دانش‌بنیان هم زیرمجموعه آن طبقه‌بندی می‌شوند، تکالیفی مشخص‌شده است که بر این اساس هر فعال اقتصادی ملزم به ثبت‌نام در نظام مالیاتی کشور شده است و چنانچه مشمول قانون مالیات بر ارزش‌افزوده هم می‌شود باید در این بخش هم ثبت‌نام خود را انجام بدهد. اشخاص حقوقی بر اساس ماده ۹۵ مکلف هستند دفاتر روزنامه و پلمپ خود را ثبت و نگهداری کنند و تا ۴ ماه پس از پایان سال مالی همراه با اظهارنامه به اداره مالیات تحویل دهند که دلیل این فرصت چهارماهه هم احتمال عدم هماهنگی سال مالی شمسی و میلادی شرکت‌ها است.

ارسال لیست حقوق کارکنان تا نهایتاً ۳۰ روز پس از پرداخت حقوق، وظیفه دیگری است که بر عهده شرکت‌ها گذاشته‌شده است. ماده ۱۶۹ به تکالیف فصلی اختصاص داده‌شده است که بر این اساس اشخاص حقوقی باید به شکل فصلی تا یک و نیم ماه بعد از اتمام فصل مربوطه، مدارک لازم را به سازمان مالیاتی ارایه کنند که عدم انجام هر یک از این موارد، جریمه‌هایی را به دنبال خواهد داشت.

پور محمود در ادامه در خصوص ارایه مالیات شرکت‌های دانش‌بنیان گفت: در راستای اجرای ماده ۳ آیین‌نامه اجرایی، معافیت مالیاتی حوزه‌های شرکت‌های دانش‌بنیان بر عهده کارگروهی قرار داده‌شده است که این کارگروه لیست موردنظر را در اختیار اداره مالیات سراسر کشور قرار می‌دهد. در قانون برای این شکل از شرکت‌ها به مدت حداکثر ۱۵ سال معافیت مالیاتی در نظر گرفته‌شده است. بر اساس آیین‌نامه جدید، کسب‌وکارها باید علاوه بر اظهارنامه مالیاتی، دفاتر خود را هم برای برخورداری از معافیت‌های مالیاتی به این سازمان ارایه کنند و اگر کسب‌وکاری بخشی از درآمدهای خود را در اظهارنامه ارسال کند، این بخش مشمول معافیت مالیاتی نخواهد شد و شرکت باید سهم مالیاتی این بخش از درآمدها را پرداخت کند.

پور محمود در ادامه به مواردی که مشمول معافیت مالیاتی نمی‌شوند اشاره کرد و گفت: فعالیت‌های مربوط به برگزاری یا شرکت در رویدادهای علمی، خدمات کتابداری، آموزش و کارآموزی یا سایر فعالیت‌هایی که هدف آن‌ها طراحی محصولات، خدمات یا بهبود آن‌ها نیست، جز فعالیت‌های دانش‌بنیان محسوب نمی‌شوند و مشمول معافیت نمی‌شوند.

همچنین واحدهای فناوری و پژوهشی که در پارک‌های علم‌ و فناوری مستقر هستند، تنها نسبت به درآمدهای مربوط به فعالیت‌های موجود در مجوز مشمول معافیت مالیاتی می‌شوند و این درآمد صرفاً مربوط به درآمدهایی که در حوزه پارک علم ‌و فناوری به‌دست‌آمده‌اند، می‌شود. البته این معافیت صرفاً برای شرکت‌های خصوصی است و تنها ارگان‌های دولتی که پیش از سال ۸۹ مجوز خود را دریافت کرده باشند و در پارک‌های علم‌ و فناوری مستقر هستند می‌توانند از این مزیت استفاده کنند. این معافیت‌ها صرفاً مربوط به فعالیت‌های درون پارک بوده و اگر کسب‌وکارها از پارک خارج شوند، از زمان خروج مشمول پرداخت مالیات خواهند شد.

سعید پور محمود در توضیح آیین دادرسی مالیاتی هم این‌گونه توضیح داد: اگر به هر دلیلی کسب‌وکارها نسبت به برگ تشخیص مالیاتی خود اعتراض داشته باشند، به مدت ۳۰ روز فرصت اعتراض خواهید داشت و اداره مالیات هم مکلف خواهد بود به مدت ۳۰ روز از تاریخ ارسال اعتراض، به مساله رسیدگی کنند. اگر اعتراض صحیح باشد، مالیات تصحیح‌شده و مختومه می‌شود. اگر بازهم نسبت به مالیات در نظر گرفته‌شده اعتراض داشته باشید، پرونده به هیات بدوی حل اختلاف ارجاع داده خواهد شد و در این هیات سه نفر پرونده بررسی خواهد شد.

در ادامه این نشست، شرکت‌کنندگان سوالات خود در خصوص قوانین مالیاتی را مطرح و کارشناسان مربوطه به سوالات پاسخ دادند.

انواع جرایم مالیاتی در نشست آشنایی با قوانین مالیاتی
انواع جرایم مالیاتی در نشست آشنایی با قوانین مالیاتی
شرایط لازم برای احراز معافیت مالیاتی
شرایط لازم برای احراز معافیت مالیاتی
مواردی که مشمول معافیت مالیاتی نمی‌شود
مواردی که مشمول معافیت مالیاتی نمی‌شود
واحدهای پژوهشی، مهندسی و فناوری مستقر در پارک‌های علم و فناوری
واحدهای پژوهشی، مهندسی و فناوری مستقر در پارک‌های علم و فناوری