ورود استارت‌آپ‌ها به صنعت فضایی

ورود استارت‌آپ‌ها به صنعت فضایی

نقش پررنگ فناوری فضایی و کاربردهای آن در زندگی روزمره مردم این فناوری را به صورت هوشمندانه‌ای به عنوان نمادی برای تحقق بخشی از سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی و اسناد بالادستی نظام تبدیل کرده است تا ۳ مقوله امنیت، اقتدار ملی و خدمات رسانی به مردم به موازات هم از طریق این فناوری تامین شود.

فناوری فضایی امروزه به‌عنوان عامل بهبود وضع اقتصادی، رشد و افزایش توانمندی بسیاری از بخش‌ها از جمله حمل‌ونقل، بانکداری، ارتباطات و خدمات اینترنت، سلامت، کشاورزی و انرژی شناخته می‌شود و به همین دلیل است که بیشتر کشورها در حال برنامه ریزی برای بهره‌گیری از ابزارهای این فناوری هستند.

در ایران نیز از سال ۸۷ و پس از پرتاب موفقیت آمیز ماهواره امید در روز ۱۴ بهمن‌ماه دستیابی به ابعاد مختلف صنعت فضا و کاهش وابستگی‌ها در این عرصه، در سیاست‌های کلی توسعه‌ای نظام قرار گرفت.

در این روز که روز ملی فناوری فضایی نام گرفته است، ایران با این موفقیت به جمع کشورهای دارای توانایی پرتاب ماهواره پیوست و از آن پس همه‌ساله فعالان عرصه فضا در ۱۴ بهمن‌ماه گردهم می‌آیند تا ابعاد جدید نقش فناوری فضایی و کاربردهای آن برای رسیدن به آینده‌ای توانمند را ترسیم کنند.

هم‌اکنون و با نزدیک شدن به یک دهه از دستیابی به این موفقیت، حمایت از توسعه و بومی‌سازی این فناوری مورد توجه قرار گرفته و نخبگان فضایی کشور در کنار پیشرفت این فناوری، سعی دارند کاربرد فناوری فضایی را در بهبود زندگی مردم، ترویج کنند.

ترسیم اقتدار ملی در فناوری فضایی

برمبنای اهداف ترسیم شده در سیاست‌های کلان اقتصاد مقاومتی و نیز برنامه دوم ۱۰ ساله فضایی، دستیابی ایران به ۲ ماهواره بومی عملیاتی (ساخت ماهواره سنجش از راه دور و ماهواره مخابراتی) و کاربردی کردن نتایج حاصل از خدمات این ماهواره‌ها با هدف تامین اقتدار و امنیت ملی و نیز کاهش وابستگی‌ها در این حوزه مورد تاکید قرار گرفته است.

از این رو برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاری برای رسیدن به بلوغ صنعت فضایی در دستور کار قرار گرفت تا در نهایت نقش موثر این فناوری در ایجاد اقتصاد فضایی، ایجاد کارآفرینی، اشتغال و بهره‌وری با حضور بخش خصوصی و بکارگیری کاربردهای فناوری فضایی در زندگی مردم، ملموس شود.

در این راستا توسعه زیرساخت‌های لازم در کشور برای سهولت استفاده و دسترسی با کیفیت به اطلاعات ماهواره ای و تصاویر با دقت بالاتر برنامه‌ریزی شده است.

مجتبی سرادقی معاون فناوری فضایی سازمان فضایی ایران برنامه‌های کشور در مسیر توسعه فناوری فضایی را تشریح کرد و گفت: مسیر توسعه فناوری فضایی کشور به سمت بومی‌سازی این فناوری است تا علاوه بر خدمت‌رسانی به مردم، مطابق با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی، امنیت و اقتدار ملی‌مان در این حوزه حفظ شود.

وی با اشاره به این‌که در بحث فناوری فضایی در کنار طراحی و ساخت ماهواره، به کاربردهای آن توجه ویژه ای خواهیم داشت، افزود: قصد داریم در کنار طراحی، ساخت و پرتاب ماهواره و بومی‌سازی آن، فقط سازنده این تجهیزات نباشیم و خدمات این فناوری را برای مردم کاربردی کنیم.

کاربردهای فناوری فضایی در زندگی مردم ملموس می‌شود

سرادقی از فناوری فضایی به عنوان فناوری راهبردی و استراتژیک نظام جمهوری اسلامی نام برد و اضافه کرد: به موازات توسعه این فناوری، به زودی کاربردهای فناوری فضایی در زندگی مردم ملموس‌تر خواهد شد.

معاون سازمان فضایی ایران با اشاره به این‌که در حال حاضر بخش اندکی از آن‌چه که دنیا از فناوری فضایی استفاده می کند، در ایران مورد استفاده قرار می‌گیرد، اظهار کرد: کاربردهای فناوری فضایی به حدی است که در صورتی‌ که در اختیار مردم قرار گیرد، می‌تواند نقش پررنگی در تسهیل امور روزمره آن‌ها ایفا کند.

وی به کاربردهای فناوری فضایی که هم اکنون به صورت ناملموس وارد زندگی مردم شده اشاره کرد و گفت: سیستم موقعیت‌یابی یکی از کاربردهای فناوری فضایی است که هم اکنون از طریق اپلیکیشن‌های موبایل، مردم از آن استفاده می‌کنند و مسیریابی و موقعیت‌یابی خود را از طریق GPS انجام می‌دهند.

سرادقی با بیان این‌که افزایش خروجی زمین کشاورزی، سطح زیرکشت و به طور کلی پایش محصولات ومراتع کشاورزی از دیگر کاربردهای فناوری فضایی است که از طریق ماهواره‌های سنجش از دور محقق می شود، افزود: در کنار آن بسیاری نمی‌دانند که ارتباطات شبکه بانکی کشور و تراکنش‌هایی که در لحظه اتفاق می‌افتد از طریق فناوری ماهواره‌های مخابراتی است و قطع لحظه‌ای این سیستم، می‌تواند برای کشور مشکلات جدی بوجود آورد.

معاون سازمان فضایی ایران، به کاربرد فناوری فضایی در صنایع شیلات اشاره کرد و گفت: دیتایی که از ماهواره‌های سنجش از دور به دست می‌آید می‌تواند ماهیگیران را برای یافتن محل تجمع ماهی‌ها در دریا کمک کند. به طور کل تمامی شبکه‌های ارتباطی وسایل دریایی، از طریق این فناوری قابل رصد خواهد بود.

او افزود: با استفاده از فناوری ماهواره مخابراتی نیز ارتباط‌رسانی به مناطق صعب العبور و نیز در زمان وقوع بحران مانند زلزله و سیل، صورت می‌گیرد. شناسایی مناطق سیل زده، پایش دریاچه‌ها و خشکی‌های کشور و نیز پیش بینی‌های هواشناسی از طریق فناوری ماهواره انجام می‌شود و به طور کل کاربردهای فناوری گستره بسیار زیادی دارد.

سرادقی با بیان این‌که حتی هم اکنون کشورهای توسعه یافته به دنبال راهکاری برای باخبرشدن از زمان زلزله از طریق فناوری ماهواره هستند، تصریح کرد: به طور کل از تصاویری که ماهواره ها از ارتفاع ۶۰۰ کیلومتری سطح زمین ارسال می‌کنند می‌توان بی‌نهایت اطلاعات و دیتا به دست آورد.

ایران ۱۴۰۴ در اختیار فناوری بومی فضایی

او با تاکید بر این‌که تمامی این کاربردها باید از طریق بومی‌سازی فناوری فضایی در اختیار مردم قرار گیرد، افزود: به این ترتیب محدودیتی در ارایه خدمات ایجاد نخواهد شد و زمان دریافت اطلاعات ماهواره‌ای با مدیریت کشور، به سرعت صورت می‌گیرد.

دبیر روز ملی فناوری فضایی، گفت: از سال ۸۷ که با پرتاب ماهواره امید در روز ۱۴ بهمن‌ماه توسعه فناوری فضایی در کشور کلید خورد و روز ملی فناوری فضایی شکل گرفت، روز به روز شاهد پیشرفت این فناوری هستیم. هم اکنون نیز توسعه کاربردهای فناوری فضایی به صورت بومی‌سازی در دستورکار قرار دارد.

او با بیان این‌که هم اکنون کاربردهای فناوری فضایی به صورت کم و بیش در اختیار مردم قرار دارد افزود: در صورت فرهنگسازی و مطالبه جامعه، دولت و مردم از سازمان‌ها، این فناوری بسیار کاربردی‌تر و ملموس‌تر خواهد بود.

این مقام مسئول در سازمان فضایی ایران با تاکید بر لزوم حرکت به سمت بومی‌سازی ماهواره‌های سنجشی و مخابراتی گفت: تا زمانی که مدیریت این ماهواره‌ها در اختیار خودمان نباشد، تصاویر دیرتر به دستمان می‌رسد و حق انتخاب برای دریافت تصاویر ماهواره‌ای را آن‌طور که باید، نخواهیم داشت.

معاون فناوری فضایی سازمان فضایی گفت: برنامه‌ریزی ۱۰ ساله دوم فضایی کشور، مربوط به کاربردی کردن «فناوری بومی فضایی» در زندگی مردم تا سال ۱۴۰۴ می‌شود و این هدف محقق نخواهد شد مگر این‌که در کنار قراردادن ماهواره بومی در مدار زمین، استفاده از کاربردهای این فناوری نیز فرهنگسازی شود.

استارتآپها به صنعت فضایی وارد می‌شوند

سرادقی با بیان این‌که فناوری فضایی باید به یک نیاز روزمره در زندگی تبدیل شود و برای رسیدن به این هدف نیازمند فرهنگسازی هستیم، خاطرنشان کرد: برای رفع این نیاز اپلیکیشن‌های حوزه فضا و استارت‌آپ‌ها می‌توانند به میدان بیایند. در این راستا امسال در روز ملی فناوری فضایی، سازمان فضایی نیز موضوع شناسایی و حمایت از ایده‌های استارتاپی حوزه فضا را در قالب گردهمایی استارتاپ‌های فضایی در دستور کار قرار داده است.

او با اشاره به این‌که هم اکنون با کشورهایی که از تصاویر ماهواره‌ای برای کاربردهای اولیه زندگی استفاده می‌کنند، فاصله داریم تاکید گرد: برای مثال گوگل روزانه از طریق تصاویر ماهواره ای میلیون‌ها دلار ثروت خلق می‌کند. این امکان در کشور ما نیز با توجه به دانش فنی متخصصان و نخبگان دانشگاهی در حوزه های مختلف علوم فضایی، برق و الکترونیک و ورود ایده های استارتاپی در این عرصه، دور از ذهن نیست.

شواهد نشان می‌دهد که مردم بدون آن‌که متوجه باشند، به صورت روزانه از امکانات فناوری‌های فضایی بهره می‌برند و در صورتی که این امکانات با استفاده از نرم‌افزارهای کاربردی و اپلیکیشن‌ها افزایش یابد، مردم نیز به استفاده از این کاربردها تمایل نشان می‌دهند.

از آن‌جایی که اهمیت فناوری فضایی درجهت توسعه اقتصادی کشور و سهولت زندگی مردم به یک راهبرد تبدیل شده است، علاوه بر برنامه‌ریزی‌های کلان دولت برای ارتقای این فناوری، نیاز است که بخش خصوصی و استارتاپ‌ها نیز در فعالیت‌های متنوع فناوری فضایی حضور یابند تا خدمات حاصل از این فناوری در زندگی روزمره مردم، کاربردی‌تر شود.