مدیریت ابهام (Managing Ambiguity)

نسخه صوتی را گوش دهید ۲۱.۷۸MB

ذهن انسان همواره در حال تنظیم و واردکردن اطلاعات و دانش‌هاست. کسی مبهم بودن و نامشخص بودن شرایط را دوست ندارد، از طرفی ذهن همواره به دنبال پاسخ‌ها و توضیحات در مورد این شرایط مبهم و نامشخص می‌گردد. کسب‌وکارهای نوپا چون با ایده‌ای جدید شروع می‌شوند، با ابهامات زیادی مواجه هستند، این‌که مطمئن نباشید در این کار موفق خواهید شد یا خیر؟ این یعنی در استارت‌آپ عدم قطعیت و ابهام وجود دارد. کارآفرینان در مقایسه با افراد دیگر، در برخورد با شرایط مبهمی‌ که با آن مواجه می‌شوند قدرت تحمل بیشتری دارند و از روبرو شدن با این شرایط احساس تهدید نمی‌کنند و خود را نمی‌بازند. آن‌ها بدون اینکه این شرایط مبهم بر هدف و تلاششان تأثیر منفی داشته باشد، قادرند به‌طور اثربخش با شرایط و اطلاعات مبهم، ناقص و غیر‌شفاف (به‌واسطه ماهیت کسب‌وکارهای نوپا وجود این اطلاعات مبهم عادی است) روبرو شده و ضمن برطرف کردن این ابهامات، آن‌ها را به نفع خود تغییر دهند.

تعریف قدرت تحمل ابهام:
«توانایی مقاومت در برابر ترس از شکست (مثل ترس از تحقیر شدن، ترس از‌ دست دادن پول، آبرو، اعتبار و ...) و ابهامات مربوط به شروع کسب‌وکار (مثلاً آیا در این کار موفق می‌شوم؟ آیا نرخ سودآوری این کار بالاست؟ و ...)».

در شرایط عدم اطمینان، اعضای تیم به تصمیم‌ها و عکس‌العمل‌های شما نگاه می‌کنند که ببیند چه اقدامی انجام می‌دهید، پس باید این مهارت را در خود و هم‌چنین اعضای تیم‌تان تقویت کنید تا بتوانید بهترین عکس‌العمل را در شرایط مختلف داشته باشید. 

تحمل ابهام بالا به این معنی است که قبل از تصمیم‌گیری و اقدام به کاری، نیازی به دانستن همه جواب‌ها نداشته باشید و حتی در صورت عدم اطمینان، ریسک‌های حساب‌شده را در نظر بگیرید. منظور از ریسک حساب‌شده، ریسک‌هایی است که قبل از اقدام و تصمیم‌گیری در مورد آن‌ها فکر کرده و برای مقابله با آن‌ها خود را آماده کرده باشید.

مدیریت ابهام (Managing Ambiguity
برای اینکه بتوانید در برخورد با شرایط نامشخص ابهام را کنترل کنید، در ابتدا درجه اهمیت ابهام را مشخص کنید. میزان مهم بودن ابهام را فقط و فقط شما می‌توانید تعیین کنید. برای این کار، به این فکر کنید که ابهام ایجادشده در رابطه با استارت‌آپ شما چقدر اهمیت دارد؟ از ۱ تا ۱۰ بر اساس میزان اهمیتی که فکر می‌کنید دارد، امتیاز دهید. نحوه‌ امتیاز‌دهی اول و آخر طیف به این صورت است: آیا این وضعیت برای استارت‌آپ من تهدیدی جدی و مهم است؟ (شماره ۱۰ را بدهید) یا این وضعیت برای استارت‌آپ من کاملاً بی‌اهمیت است؟ (شماره ۱ را بدهید).

گاهی اوقات، ممکن است ناخواسته نظرتان در مورد میزان اهمیت وضعیتی نامشخص اشتباه باشد، مثلاً ممکن است شما به شرایطی که با آن روبرو شده‌اید امتیاز ۸ را بدهید ولی وقتی به‌خوبی در مورد اهمیتش فکر می‌کنید متوجه ‌شوید امتیاز آن ۴ است. با این کار اضطراب خود را زیاد می‌کنید پس سعی کنید درباره شرایط نامشخص اطلاعات خود را بالابرده و به‌خوبی و همه‌جانبه در مورد اهمیت آن فکر کنید. وضعیت وقتی نامشخص است که برای آن نتایج احتمالی زیادی وجود داشته باشد که هیچ‌کدام از آن‌ها مطلوب نباشد. این را بدانید در سخت‌ترین شرایط نیز، همیشه دو اصل وجود دارد که باید به خاطر داشته باشید:

اصل ۱) شما همیشه می‌توانید واکنش‌تان را نسبت به یک وضعیت کنترل کنید. واکنش شما انتخاب شما است.
اصل ۲) با شناسایی عوامل قابل‌کنترل و غیرقابل‌کنترل، احتمال موفقیت افزایش و میزان اضطراب کاهش می‌یابد.
 

در مورد نتایج ممکن مربوط به هر وضعیت مبهم، فکر کنید. فهرستی از همه این نتایج، حتی بد‌ترین و ترسناک‌ترین آن‌ها تهیه کنید و در مورد عکس‌العمل مناسب هرکدام فکر کنید و به سؤالات زیر جواب دهید: 

نتایجی که ممکن است هر وضعیت ایجاد کند کدام‌اند؟ احتمال به وقوع پیوستن هرکدام از این نتایج چقدر است؟ کارهایی که شما باید در برخورد با این نتایج به‌طور مؤثر انجام دهید چیست؟ 

وقتی شما این کار‌ها را برای کنترل ابهام انجام دهید با ایجاد برنامه‌ای جامع و کامل، شانس موفقیت‌تان را افزایش می‌دهید؛ بنابراین حتی با وقوع بد‌ترین حوادث و نتایج، شما آمادگی لازم برای عکس‌العمل مناسب را دارید و اثرات منفی آن را بر استارت‌آپ خود تا حد زیادی کاهش می‌دهید. پیشنهاد می‌شود مسائلی که نمی‌توانید کنترل کنید را فراموش کرده و به خود اضطراب وارد نکنید. 
 

توصیه‌هایی برای مدیریت ابهام

- مدیریت ابهام، مهارتی است قابل پرورش که با تمرین به دست می‌آید. پس نا‌امید نشوید و همواره تمرین کنید.

- تفاوت‌های بین اضطراب و عدم اطمینان را درک کنید. به‌عنوان‌مثال، شاید وضعیتی که با آن مواجه شده‌اید درواقع مسئله خاصی نیست و فقط اضطراب شما باعث می‌شود آن را بحرانی بدانید. 

- با یادگیری و بکار بردن تکنیک‌های تمدد اعصاب، اضطراب خود را کنترل کرده و ظرفیت‌های خود را افزایش دهید.

- با کمک همکار، شریک و یا یک دوست و استفاده از روش «تفکر شفاف» درک خود را نسبت به مسائل بالا ببرید.