تفکر خلاق (Creative Thinking)

نسخه صوتی را گوش دهید ۲۵.۰۸MB

تفکر خلاق، راه نگاه کردن به مسائل و مشکلات از زاویه‌ای متفاوت است که منجر به ارائه‌ِی راه‌حل‌های جدیدی می‌شود. تفکر خلاق را توانایی آفریدن، به وجود آوردن، به شیوه‌ای نو دیدن، انعطاف‌پذیر بودن و فراتر از اطلاعات گام برداشتن تعریف می‌کنند.

هدف اصلی در مهارت تفکر خلاق آن است که برای مسئله و مشکل موجود راه‌حل‌های متعدد و فراوانی به دست آید؛ زیرا هنگامی‌که راه‌حل‌ها زیاد باشد، فرد می‌تواند از بین آن‌ها انتخاب کند و اگر راه‌حلی مؤثر و مفید نبود، به سراغ راه‌حل بعدی برود تا به نتیجه دلخواه خود برسد. تفکر خلاق یکی از مهارت‌های اصلی برای تصمیم‌گیری و حل مسئله است. در زندگی روزمره، ممکن است با مسائل و مشکلاتی مواجه شوید که باید آن‌ها را حل کنید. گاهی اوقات برای حل مسائل می‌توانید از راه‌حل‌های موجود استفاده کنید (منظور راه‌حل‌هایی است که همهٔ مردم استفاده می‌کنند) ولی برخی افراد برای حل مشکلاتشان به‌گونه‌ای فکر می‌کنند که دیگران فکر نمی‌کنند و راه‌حل‌هایی برای مشکل خود پیدا می‌کنند که تابه‌حال به ذهن کسی خطور نکرده ‌است. به‌عنوان‌مثال، درگذشته خرید محصولاتی مثل پوشاک و لوازم‌خانگی و ... از طریق مراجعه حضوری به فروشگاه‌ها انجام می‌شد که بسیار وقت‌گیر و پرهزینه بود ولی افرادی با استفاده از تفکر خلاق خود به این نتیجه رسیدند که از بستر اینترنت می‌توانند برای این کار استفاده کنند و به این صورت سایت فروشگاه‌های اینترنتی را راه‌اندازی کردند و توانستند با کمک این مهارت، راه‌حل تازه‌ای برای مشکل رفت‌وآمد مردم در خرید پیدا کنند. 
به کار بردن مهارت تفکر خلاق در حل مسئله، باعث می‌شود راه‌حل‌های جدیدی نسبت به بقیه ارائه دهید و مسائل را بهتر حل کرده و تصمیم‌های بهتری بگیرید. مهارت‌های تفکر خلاق در راه‌اندازی کسب‌وکار نیز اهمیت بالایی دارد زیرا در موارد زیادی، کارآفرینی با ایده شروع می‌شود و ایده هم از فکری خلاق پدید می‌آید. با کمک این مهارت می‌توانید خلاقانه فکر کنید و برای نیازهایی که در بازار وجود دارد و کسی به آن پاسخ نداده است، ایده‌های جدید پیدا کنید و محصولات جدیدی ارائه دهید که پاسخی به آن نیازها باشد. خبر خوب این است که تفکر خلاق، تنها منحصر به افراد خاص و باهوش نیست و مهارتی قابل یادگیری است.


روش‌هایی برای تقویت تفکر خلاق

  • ایده‌هایتان را برای دیگران مطرح کنید و از آن‌ها بازخوردهای مثبت بگیرید.
  • هر وقت ایده‌ای به ذهنتان می‌آید آن را در دفترچه‌ای یادداشت کنید.
  • لیستی از ایده‌ها و راه‌حل‌ها برای خود تهیه کنید.
  • دفترچه ایده‌هایتان را همیشه به همراه داشته باشید.
  • سعی کنید آزادانه هر چیزی به ذهنتان می‌رسد را یادداشت کنید.
  • دیدگاهتان را عوض کنید و سعی کنید جور دیگری به مسائل نگاه کنید و راه‌حل‌های مربوط به یک مسئله را در ذهن خود بررسی کنید.
  • از کامپیوتر دوری‌کنید و در مواقع استراحت، به فکر کردن در مورد هر چیزی که دوست دارید بپردازید.
  • به مکان‌های جدید بروید.
  • به موسیقی‌های جدید گوش دهید. ذهن خود را باز نگه دارید و اجازه دهید ایده‌های جدید به ذهنتان خطور کند.
  • با افراد خلاق در ارتباط باشید و با آن‌ها صحبت کرده و به حرف‌هایشان گوش دهید.
  • تسلیم نشوید و همواره تمرین کنید.
  • به خودتان اجازه اشتباه کردن بدهید.
  • ریسک کنید. ریسک کردن مانند شمشیر دو لبه است یعنی هم احتمال موفقیت دارد و هم شکست؛ اما بسیاری از افراد از آن دوری می‌کنند و ایده‌هایشان را بدون تلاش کردن رها می‌کنند. خطر کردن به شما اجازه می‌دهد خارج از چارچوب ذهنی‌تان فکر کنید. از کارهای غیرمعمولی و متفاوت استقبال کنید.
  • همهٔ ما در ذهنمان چارچوبی داریم که خارج از آن چارچوب فکر نمی‌کنیم. سعی کنید فراتر از چارچوب ذهنی‌تان فکر کنید.
  • نگاه کنید، یاد بگیرید و عمل کنید. مثلاً در مورد موضوع موردعلاقه‌تان جست‌وجو کنید و افرادی که در آن زمینه کارکرده‌اند را شناسایی و بررسی کنید، از تجربه‌هایشان یاد بگیرید و خودتان دست‌به‌کار شوید و از شکست خوردن نترسید.
  • کاری که شروع کرده‌اید را تمام کنید؛ یعنی آن را نصفه رها نکنید.
  • شبکه‌ای از افراد ایجاد کنید. با افراد زیادی ارتباط و تعامل برقرار کنید و سعی کنید جلسات منظمی با آن‌ها برگزار کنید. به نظرات آن‌ها گوش دهید و سعی کنید مسائل را از زاویهٔ دید آن‌ها ببینید و از نظرات آن‌ها بهره ببرید.

بااستعداد بودن را فراموش کنید و همواره تلاش کنید. به این فکر نکنید که چه‌کاری را می‌توانید انجام دهید، فقط کاری که می‌خواهید و به آن علاقه دارید را انجام دهید، زیرا خواستن، توانستن است. این را بدانید که به‌مرورزمان هر چیزی را یاد می‌گیرید فقط کافی است بخواهید.

تفکر خلاقانه چگونه است؟