مصاحبه با وحید کریمانه، موسس استارت‌آپ فول‌فکر
مشق خلاقیت در دفتری از جنس شجاعت نوشته می‌شود

مصاحبه با وحید کریمانه، موسس استارت‌آپ فول‌فکر

فول‌فکر زیرساختی برای ارایه خدمات مشاوره روان‌شناسی به شکل آنلاین است که می‌تواند برای افرادی که امکان دسترسی فیزیکی به روان‌شناسان را ندارند یا قادر به پرداخت هزینه‌های آن نیستند، بسیار مفید باشد. با توجه به افزایش اضطراب و استرس افراد در دنیای امروزی، این سرویس‌ها امروزه خیلی موردتوجه سازمان‌ها نیز قرارگرفته است و آن‌ها سعی می‌کنند از این سرویس برای کاهش استرس و افزایش بازدهی کارکنان خود استفاده کنند.

 

ایده اولیه فول‌فکر چگونه شکل گرفت؟

افراد در شبکه‌های اجتماعی برای پیدا کردن راهی برای دریافت پاسخ سوالات خودشان دست به هر کاری می‌زدند که نتیجه این کار گاها باعث تمسخر این افراد توسط دیگران می‌شود. ازاین‌رو ایده راه‌اندازی این کسب‌وکار برای استفاده از ظرفیت مشاوران در فضای آنلاین در ذهن ما شکل گرفت و با کمک ۴۵۰ پرسشنامه‌ای که در نقاط مختلف شهر توزیع کردیم متوجه شدیم که افراد حاضر هستند برای چنین سرویسی پول پرداخت کنند. هم‌زمان با راه‌اندازی فول‌فکر، این شکل از کسب‌وکارها در دنیا شروع به فعالیت کردند و ما چند نمونه خارجی مشابه داریم که تلاش کردیم با آن‌ها مکاتبه داشته باشیم و تجربیات خودمان را به اشتراک بگذاریم.

 

چالش‌های اصلی شما در راه‌اندازی این سرویس چه بود؟

ازنظر روان‌شناسان، مشاور باید به شکل حضوری انجام می‌شد تا بتوان حالات بیمار و زبان بدن او را مشاهده کرد. این نخستین چالش ما در فول‌فکر بود که تلاش کردیم با تحقیق و بررسی بیشتر، این مشکل را برطرف کنیم. همچنین تحریم‌ها باعث شده بود بسیاری از سرویس‌های پیام‌رسان خارجی به ایران سرویس ارایه نکنند و همین عامل موجب شد که ما مجبور شویم زیرساخت پیام‌رسان را از ابتدا خودمان ایجاد کنیم. نوآوری در مدل کسب‌وکار فاکتور دیگری بود که ما در فول‌فکر ایجاد کردیم، در فضای سنتی مشاوره معمولا به شکل ساعتی انجام می‌شود اما ازآنجایی‌که معیار ما بر اساس دقیقه بود، مشاوره‌هایی در پلتفرم انجام شد که بیش از دو ساعت هم طول کشید و همین عامل باعث تسریع و بهبود فرآیند درمان شد.

 

اکوسیستم کارآفرینی کشور ما چه میزان از نوآوری استقبال می‌کند؟

نوآوری فضای پر ریسکی است که استفاده از آن شانس موفقیت کسب‌وکار را کاهش می‌دهد و استمرار و ثبات بیشتری را طلب می‌کند. در اکوسیستم ما با توجه به شرایط موجود و عدم ثبات کافی، سرمایه‌گذاران از نوآوری استقبال مناسبی نمی‌کنند و ترجیح می‌دهند مدل‌های کسب‌وکاری که پیش‌ازاین موفق بوده‌اند را جذب کنند. این کار باعث می‌شود استارت‌آپ روحیه جستجوگری و کشف خود را از دست بدهد و بیشتر به دنبال مدیریت پروژه باشد. برای فاصله گرفتن از فضای کپی کاری و ورود به حوزه نوآوری؛ سرمایه‌گذاران باید قدرت ریسک‌پذیری خود را افزایش دهند چراکه در این فضا احتمال شکست بیشتر خواهد بود. با این کار فرصت بیشتری در اختیار افراد نوآور قرار می‌گیرد تا بتوانند ایده‌های خود را آزمایش کنند و حتی در این راه شکست بخورند تا نهایتا بتوانند کسب‌وکار موفق و نوآوری را ایجاد کنند. در زمان راه‌اندازی فول‌فکر، ما نیز با توصیه‌های زیادی از سمت مربیان و مشاوران مواجه می‌شدیم که ما را ترغیب می‌کردند از نوآوری فاصله بگیریم و به سمت کسب‌وکارهای سنتی برویم اما ما روی تصمیم خودمان پافشاری کردیم و در همین راستا هم مجبور شدیم بهای سنگینی را پرداخت کنیم.

وحید کریمانه: در اکوسیستم کشور سرمایه‌گذاران از نوآوری استقبال نمی‌کنند.


کارآفرینان کشور ما تا چه میزان به نوآوری علاقه نشان می‌دهند؟ چه اقداماتی می‌تواند باعث بهبود شرایط شود؟

نوآوری در این فضا مانند مساله مرغ و تخم‌مرغ است اما اکنون سرمایه کم‌تر از میزان موردنیاز برای افرادی است که ایده‌ها یا کسب‌وکارهای نوآورانه دارند درنتیجه این کمبود باعث شده است افراد نوآور به حاشیه رانده شوند. در حال حاضر ازنظر من سطح سرمایه موجود در اکوسیستم کم‌تر از افراد نوآور است و زمانی که توانستیم این سرمایه را افزایش بدهیم آن موقع باید به دنبال بازگرداندن افراد نوآوری باشیم که از اکوسیستم یا کشور خارج‌شده‌اند. نوآوری در کشور ما بیشتر از آن‌که وابسته به فضای آکادمیک و آموزشی باشد یک نوع نگرش است که افراد چه میزان به دنبال ساختارشکنی یا ایجاد کسب‌وکارهای جدید هستند.

استارت‌آپ‌هایی که می‌خواهند به دنبال نوآوری بروند باید ازنظر حقوقی خود را تقویت کنند.

تا زمانی که زیرساخت‌ها و شرایط برای نوآوری در کشور فراهم نباشد، کارآفرینان هم به سمت نوآوری حرکت نمی‌کنند. علاوه بر چالش‌های سرمایه‌گذاری که وجود دارد، در زمینه حقوقی و قانونی‌ هم با چالش‌هایی مواجه هستیم. در حال حاضر در کشور ما نوآوری از فضای دانشگاهی در حال ورود به فضای کسب‌وکار و تجاری‌سازی شدن است، این اتفاق طبیعتا ریسک‌هایی را به وجود می‌آورد که می‌تواند واکنش رادیکالی نهادهای نظارتی را به دنبال داشته باشد. به دلیل خلأهای قانونی موجود، استارت‌آپ‌هایی که به دنبال نوآوری هستند باید ازنظر حقوقی خود را تقویت کنند که این کار را می‌توانند با بهره‌گیری از مشاوران حقوقی انجام دهند. علاوه بر ازآنجایی‌که در حال حاضر تعداد استارت‌آپ‌های نوآور در کشور محدود است، نهادهای مختلف دولتی و قانون‌گذار می‌توانند تا پیش از تصویب قوانین جدید، با تشکیل کارگروه‌هایی اجازه فعالیت به کسب‌وکارهای فعال در این حوزه را بدهند.