گزارش کارگاه آموزشی«نحوه ارایه و کار تیمی»

گزارش کارگاه آموزشی«نحوه ارایه و کار تیمی»

برای انجام هر کار تیمی، ابتدا خود و سپس هم‌تیمی‌هایتان را بشناسید

کارگاه آموزشی « نحوه ارایه و کار تیمی» روز پنجشنبه ۲۵ مردادماه  ۱۳۹۷ در سالن اجتماعات مرکز توانمندسازی و تسهیل‌گری کسب‌وکارهای نوپا برگزار شد.

 «کتایون سپهری» این کارگاه را با ارایه‌ یک تست ویژگی‌های شخصیتی مبتنی بر مدل MBTI شروع کرد و پس از تکمیل سوالات و جمع‌بندی امتیازات توسط فراگیران به تشریح مدل‌های مختلف ذهنی پرداخت.

در این بخش توضیح داد که مدل ذهنی توصیف فرایند تفکر فردی درباره‌ی چگونگی کار در دنیای واقعی است. مدل ذهنی نمایشی از جهان پیرامون، روابط بین بخش‌های مختلف آن و درک مستقیم یک فرد در مورد اقدامات خود و نتایج آن است. مدل‌های ذهنی می‌توانند رفتار را شکل دهند و رهیافتی را برای حل مشکلات (مشابه با یک الگوریتم شخصی) و انجام وظایف ایجاد کند و همان چیزی است که تصمیمات هر فرد را شکل داده و ارزش‌ها و باورهای انسان را می‌سازد.

 

تست شخصیت شناسی MBTI چیست؟

آزمون یا تست MBTI  که با نام آزمون شخصیت مایرز-بریگز Myers-Briggs Type Indicator (طراحان این تست) نیز شناخته می‌شود، این آزمون از پرکاربردترین آزمون‌های روانشناسی است که در سطح گسترده به کار گرفته می‌شود و با پایه‌گذاری بر اساس نظرات کارل گوستاو یونگ، ۱۶روانکاو سوییسی، تیپ شخصیتی برای افراد مختلف تعیین می‌کند.

 

آزمون تیپ شخصیتی تلاش می‌کند به چهار سوال زیر پاسخ دهد؟

١-شناسایی این‌که ما با دنیا چگونه تبادل و تعامل می‌کنیم؟

٢-انرژی خود را به کجا هدایت می‌کنیم؟

۳-اطلاعات را چگونه جمع‌آوری می‌کنیم؟

٤-چگونه تصمیم می‌گیریم و ترجیح می‌دهیم در شرایط سازمان‌یافته فعالیت کنیم یا استقلال بیشتری داشته باشیم؟

 

در ادامه برخی از مهم‌ترین ویژگی‌های هر جفت از شاخص‌های مدل مطرح شد که عبارتند از:

  •  درون‌گرا – برون‌گرا
  • احساسی – منطقی
  • حسی – شهودی
  • دریافت‌گرا – قضاوت‌گرا

 

در توضیح این دسته‌بندی می‌توان به این موارد اشاره کرد:

 

  • درون‌گرا یا برونگرا بودن

گرایش کلی است که تعیین می‌کند فرد با دنیا چگونه تبادل و تعامل می‌کند؟ بر این اساس میزان درون‌گرایی و برونگرایی فرد استخراج می‌شود.

 

برون‌گرایی (Extraversion):

برونگراها افرادی اجتماعی، دوستدار دیگران، با جرات، فعال، سرخوش، باانرژی، خوش‌بین، دوستدار هیجان و تحریک و امیدوار به موقعیت‌هایشان و آینده، کنجکاو و در عمل قاطع، فعال و اهل گفتگو هستند. این افراد علاقه‌مند به تحقیق و پژوهش هستند.

 

درون‌گرایی (Introversion) :

درون‌گراها افرادی محافظه‌کار، مستقل، تک‌رو، خجالتی، خوددار، یکنواخت و متعادل، کم‌رو و دوستدار تنهایی هستند.

 

  • حسی یا شهودی بودن:

 تعیین می‌کند که فرد چگونه اطلاعات را از محیط اطراف جمع‌آوری می‌کند و بر این اساس میزان حسی و شهودی بودن فرد استخراج می‌شود.

 

حسی (Sensing):

افرادی که ترجیح می‌دهند با استفاده از چشم و گوش و دیگر حواس پنج‌گانه به آنچه در اطرافشان می‌گذرد پی ببرند و به‌ویژه آن‌ها به هر آنچه در اطرافشان وجود دارد، توجه می‌کنند و آن را به‌خوبی درک می‌کنند.

 

شهودی (Intuition):

اشخاصی که ترجیح می‌دهند با دیدن «تصویر بزرگ ازآنچه هست» و تمرکز بر پیوندها و ارتباطات موجود میان حقایق، اطلاعات را درک کنند و آن‌ها به‌ویژه ترجیح می‌دهند با درک و دیدن امکانات جدید (خلاقیت) و روش‌های مختلف انجام کارها، اطلاعات را جمع‌آوری کنند.

 

  • فکری یا احساسی بودن:

 تعیین می‌کند فرد چگونه تصمیم‌گیری می‌کند و بر این اساس میزان فکری و احساسی بودن فرد استخراج می‌شود.

 

فکری (Thinking) :

افرادی که در تصمیم‌گیری از تفکر استفاده می‌کنند (به نتایج منطقی انتخاب با عمل توجه دارند) آن‌ها سعی دارند ازلحاظ فکری خود را از یک موقعیت جدا کرده و بی‌طرفانه و به شکل عینی آن را آزموده و علت و معلول را تجزیه‌وتحلیل کنند.

 

احساسی (Feeling) :

به احساسات دیگران توجه می‌کنند، نیازها و ارزش‌ها را درک می‌کنند، احساساتشان را نشان می‌دهند.

  • منضبط یا ملاحظه کار بودن:

گرایش خاصی است که تعیین می‌کند فرد ترجیح می‌دهد در شرایط سازمان‌یافته فعالیت کند و یا استقلال بیشتری داشته باشد :

 

منضبط- قانون‌مدار (Judgment) :

تابع قانون بوده و بر اساس آن برنامه خودشان را به‌طور دقیق مشخص کرده و بر انجام آن‌ها در سروقت تعیین‌شده پافشاری می‌کنند.

 

ملاحظه‌کار - ادراکی (Perception) :

قوانین را خودشان تعیین می‌کنند و در انجام کارهایی که از قبل پیش‌بینی‌نشده یا فعالیت‌هایی که به‌سرعت و واکنش فوری نیاز دارد، موفق هستند.

 

«کتایون سپهری» با تاکید بر این نکته که این ویژگی‌ها مدل ما هستند و نه خوبند و نه بد، تاکید کرد این این‌ها دو سر یک طیف هستند و همه‌ ما بخشی از این ویژگی‌ها را داریم که ممکن است در بعضی‌ها یکی کمتر یا بیشتر باشد یا کاملا به یک اندازه. نکته مهم این است که بدون قضاوت از روی ظاهر افراد، و حتما با تکمیل تست‌های مختلف، هرکسی را آن‌گونه که هست شناخت و قابلیت‌های افراد را بررسی کرد.

سپهری در این مرحله با تکمیل هر زوج از شاخص‌ها، از فراگیران می‌خواست که نمودهای شخصی یا تشخیص دلایل برخی رفتارهای خود را ذکر کنند و یا مثال‌هایی از افراد دیگر مطرح می‌کرد.

 پس از پایان این ویژگی‌ها، او اصول حاکم بر مدل‌های ذهنی را به این صورت بیان کرد:

۱-هیچ مدل ذهنی برتر و تحمیلی نداریم.

۲-مدل ذهنی خودمان را نباید به دیگران تحمیل کنیم و اساساً چنین کاری بی‌فایده است. حتی اگر مدل ذهنی‌مان به تصور خودمان بهترین باشد، نمی‌توان آن را به دیگری تزریق کرد.

۳-بهترین و موثرترین راه برای هر فرد آن است که خود مدل ذهنی خود را بسازد حتی اگر مدل ذهنی او پس از بارها آزمایش و تکرار اشتباه باشد.

۴- همه در سازمان باید به دنبال این باشند که سایرین را یاری دهند تا این مدل ذهنی مطلوب ساخته شود.

 

سپهری، در ادامه بیان کرد که از ترکیب این ویژگی‌ها ۴ تیپ شخصیتی ساخته می‌شود که عبارتند از:

۱. تیپ سنت‌گرا

۲. تیپ تجربه‌گرا

۳.تیپ مفهوم پرداز

۴. تیپ آرمان‌گرا

 

  • افراد سنتی  Guardians یا SJ ها از بنیان‌های هر جامعه‌ای به‌حساب می‌آیند، زیرا آنان هستند که مهم‌ترین موسسات اجتماعی ما را نگاه داشته و به اقشار مختلف جامعه خدمت‌رسانی می‌کنند. سنتی‌ها استعداد خدادادی عجیبی در مدیریت محصولات و خدمات -از نظارت گرفته تا نگهداری و تامین منابع-دارند و از تمام مهارت‌های خود به نحوی استفاده می‌کنند تا خانواده، مجامع، مدارس، کلیساها، بیمارستان‌ها و شرکت‌های تجاری بدون هیچ مشکلی به کار خود ادامه دهند.

 

  • تجربه‌گرا Artisans نوعی است که صاحبان آن توانایی بالفطره و طبیعی در برتری داشتن در هر نوع هنر را دارا  هستند. این توانایی نه‌تنها شامل هنرهای زیبا نظیر نقاشی و مجسمه‌سازی و یا اجرای برخی هنرها چون موسیقی، تئاتر و رقص را در برمی‌گیرد بلکه کسانی که صاحب این مشرب هستند در انجام فعالیت‌های ورزشی، نظامی، سیاسی، مکانیکی، صنعتی و نیز هنر معامله‌گری در تجارت، دارای تبحر فراوان هستند.

 

  • افراد بینشی Rationale یا NT ها مشرب حل مسأله است به‌خصوص اگر این مسأله با سیستم‌های پیچیده‌ای که دنیای ما را می‌سازند درگیر باشد. بینشی‌ها ممکن است با مسائل مختلفی خود را درگیر کنند از سیستم‌های ارگانیک نظیر گیاهان و حیوانات گرفته تا سیستم مکانیکی نظیر خطوط راه‌آهن یا کامپیوتر، یا سیستم‌های اجتماعی نظیر مسائل خانوادگی، شرکت‌ها و حتی دولت‌ها. اما این سیستم‌ها هر چه که باشند به‌راحتی می‌توانند حس کنجکاوی آن‌ها را تحریک کرده و در پاسخ نیز بینشی‌ها به‌سرعت آن‌ها را تحلیل می‌کنند تا از نحوه کارکرد آن‌ها سر دربیاورند این‌گونه است که آن‌ها می‌توانند درک کنند که چه‌کاری باید انجام دهند تا سیستم‌ها بهتر کار کنند.

 

  • افراد ایده‌آل‌گرا Idealis  یا NF ها مشتاقانه به دنبال رشد و تعالی فردی هستند. تمام تلاش خود را می‌کنند که کشف کنند چه کسی هستند و چگونه می‌توانند تبدیل به بهترین فرد ممکن شوند. جستجوی همیشگی برای خودشناسی و ارتقای خود، عامل اصلی پیش راننده تخیلات آن‌ها است. و آن‌ها نیز می‌خواهند به دیگران کمک کنند تا این سفر را آغاز کنند. ایده‌آل گراها به‌صورت بالفطره عاشق کار کردن با دیگران هستند، خواه در تحصیل باشد خواه در مشاوره، در خدمات اجتماعی یا مسئول نیروی انسانی، در خبرنگاری یا حتی وزارت، آنان زمانی که به دیگران کمک می‌کنند تا راه زندگی‌شان را پیدا کنند به آرزویشان می‌رسند. اغلب دیگران را ترغیب می‌کنند تا فردیت خود را رشد دهند و نیروهای بالقوه خویش را تبدیل به بالفعل کنند.


سپهری گفت که هر تیپ شامل ۴ دسته است و پس از معرفی هر تیپ شخصیتی و ویژگی عمومی هر تیپ و اختصاصی هر دسته، ادامه داد که در اینجا یک قانون طلایی وجود دارد که بازنویسی شده یک قانون قدیمی است: قانون طلایی «با دیگران آن کن که دوست داری با تو بکنند» با این جمله جایگزین می‌شود که: «با دیگران آن کن که دوست می‌دارند با آن‌ها کنند»

 

او در ادامه افزود اغلب ما دوست داریم دوروبرمان پر از آدم‌های شبیه خودمان باشد اما باید دقت کنیم که اگر قرار است ما یک تیم داشته باشیم، مجموعه‌ای از افراد عین هم نمی‌توانند کار را تکمیل کنند و می‌بایست افرادی با ویژگی‌های مختلف در یک تیم حضورداشته باشند تا نقش‌های مختلف و پست‌های مختلف مکمل هم باشند.

 

سپهری در ادامه در مورد این‌که هر نفر با هر یک از ویژگی‌های شخصیتی در مورد نفر مقابل خود درصورتی‌که شناختی از ویژگی‌های شخصیتی وی چگونه فکر می‌کند صحبت کرد و این‌که این عدم شناخت و این گمان که همه مثل ما هستند می‌تواند منجر به چه سوءتفاهم‌ها و اختلافاتی شود و مجددا تاکید کرد که نه از روی ظاهر بلکه با تکمیل تست‌های مختلف اقدام به درک ویژگی‌های شخصیتی نفرات تیم خود کنید.

و در خاتمه، استاد دوره با جمع‌بندی موضوعات مطرح‌شده و بیان لزوم تکمیل تست‌های مختلف اعلام داشت، این تست‌ها غیر از کمک به شناخت ویژگی‌های شخصیتی و درک تصمیمات سایرین، به ما کمک خواهد کرد که بدانیم هر فرد می‌تواند برای چه پستی مناسب باشد و افراد را در جای اشتباه قرار ندهیم و تیم را به‌درستی بچینیم تا حداکثر بهره‌وری را داشته باشند.