بازار استارت‌آپی کشور در انحصار شرکت‌های خصولتی است
افشین کلاهی در نشست «تجربه جهانی استارت‌آپ‌‌ها در حوزه انرژی»

بازار استارت‌آپی کشور در انحصار شرکت‌های خصولتی است

اولین نشست از سلسله نشست‌های کمیسیون جوانان، کارآفرینی و کسب‌وکارهای نوین و دانش‌بنیان اتاق ایران باهدف معرفی «استارت‌آپ‌های فعال در حوزه آب، محیط‌زیست و کشاورزی»، با عنوان «تجربه جهانی استارت‌آپ‌‌ها در حوزه انرژی» صبح روز یکشنبه با همکاری کمیسیون انرژی، صنایع پالایشی و پتروشیمی اتاق ایران و اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی همدان برگزار شد.

به اعتقاد افشین کلاهی رییس کمیسیون جوانان، کارآفرینی و کسب‌وکارهای نوین و دانش‌بنیان اتاق ایران الگوبرداری از استارت‌آپ‌های موفق خارجی، یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیت استارت‌آپ‌ها در داخل کشور محسوب می‌شود.

کلاهی بابیان این موضوع که انحصار در بازار به مهم‌ترین مشکل این روزهای استارت‌آپ‌ها تبدیل‌شده است، افزود: متاسفانه بازار استارت‌آپی کشور در انحصار شرکت‌های خصولتی است که نقشی برای بخش خصوصی قائل نیستند و عرصه را برای فعالیت شرکت‌های نوپا دشوار کرده‌اند.

به اعتقاد کلاهی عدم پرداخت مطالبات، فعالیت شرکت‌های استارت‌آپی را با مشکل مواجه کرده است و در شرایط فعلی اگر شرکتی بتواند با موفقیت فعالیت‌های خود را تداوم ببخشد، باید تعجب کرد. از طرفی به‌رغم اینکه مدام این بحث مطرح می‌شود که شرکت‌های استارت‌آپی تنها به بازار داخلی فکر نکنند و بازار بین‌المللی را هم در نظر بگیرند، اما به خاطر تحریم بسیاری از قراردادها با شرکت‌های خارجی لغو شده و امکان فعالیت در بازار خارجی وجود ندارد.

بروکراسی‌ اداری و تصدی‌گری در حوزه فناوری از دیگر مشکلاتی است که به عقیده رییس کمیسیون جوانان، کارآفرینی و کسب‌وکارهای نوین و دانش‌بنیان اتاق ایران باعث ایجاد چالش در حوزه استارت‌آپ‌ها شده است.

کلاهی تصریح کرد: متاسفانه گاهی شاهد تمجید فعالیت‌های استارت از طرف کسانی هستیم که هیچ نقشی در موفقیت آن‌ها ندارند و بالعکس خود آن‌ها کسانی هستند که برای شرکت‌های استارت‌آپ مانع‌تراشی می‌کنند.

 او همچنین تاکید کرد: اتاق ایران تا جایی که بتواند تلاش می‌کند تا از مشکلات حوزه استارت‌آپ‌ها کم کند، اما بعضی مشکلات خارج از توان و اراده اتاق برای حل است.


سو مدیریت، بزرگ‌ترین مشکل اقتصادی کشور است

«آرش نجفی» نایب‌رییس کمیسیون انرژی، صنایع پالایشی و پتروشیمی اتاق ایران نیز که در این نشست حضور داشت، با تاکید بر ظرفیت شرکت‌های استارت‌آپی به‌ویژه در حوزه انرژی، بیان کرد: در طول ۱۰۰ سال گذشته خوشبختانه ظرفیت‌های نفتی کشور شناسایی شد و به‌عنوان موتور محرک برای رونق اقتصادی کشور موردتوجه قرار گرفت.

به اعتقاد نجفی «انرژی» یکی از مهم‌ترین مزایای اقتصادی کشور محسوب می‌شود و اگر شرکت‌های استارت‌آپی در این حوزه تمرکز کنند می‌توانیم رشد قابل‌توجهی داشته باشیم؛ اما متاسفانه آنچه در مواجه و بهره‌برداری از ظرفیت‌های کشور شاهدیم سو مدیریت است تا مدیریت کارشناسی شده.

نجفی ضمن تاکید بر مدیریت نحوه فعالیت استارت‌آپ‌های موجود در حوزه انرژی به حاضران پیشنهاد داد تا حتما موضوعات جدیدی که در حوزه انرژی مطرح می‌شود دنبال کنند و از بررسی نمونه‌های موفق خارجی غافل نشوند. علاوه بر این به اعتقاد او شرکت‌های استارت‌آپی نمی‌توانند به‌صورت تکی یا چند نفره وارد این حوزه شوند و باید با فعالان اصلی بازار انرژی تعامل سازنده داشته باشند تا امکان موفقیت کسب‌وکارشان افزایش پیدا کند.

به گفته نایب‌رییس کمیسیون انرژی، صنایع پالایشی و پتروشیمی اتاق ایران شناسایی ظرفیت‌های ایران برای تبدیل‌شدن به هاب انرژی منطقه، شیوه‌های اندازه‌گیری کاهش مصرف، مبادلات بورسی در حوزه انرژی، معاملات ثانویه اوراق انرژی، پایش نقل‌وانتقال آب در لوله‌کشی شهری و بازنگری در انتقال آب به این شیوه ازجمله موضوعاتی است که می‌تواند برای تحقیق و بررسی موردتوجه فعالان استارت‌آپی در حوزه انرژی قرار بگیرد.

نجفی به فعالان حاضر در نشست توصیه کرد تا حتما قبل از اینکه پروژه خود را بخواهند اجرا کنند، ابتدا نحوه سوددهی آن را برای حامیان تبیین و آنان را مطمین کنند که پروژه آن‌ها در مدت‌زمان مشخص به سود خواهد رسید. به گفته او شرکت‌های استارت‌آپی باید براساس مفهوم کاری خود یعنی داشتن ایده نو همراه با سود بیشتر با نهاد دولتی مذاکره کنند.


حمایت، عامل اصلی موفقیت استارت‌آپ‌هاست

«ایمان نجفی» مشاور دبیر ستاد انرژی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و از مدعوین نشست کمیسیون جوانان، کارآفرینی و کسب‌وکارهای نوین و دانش‌بنیان اتاق ایران، عامل اصلی موفقیت استارت‌آپ‌ها را در دیگر کشورهای پیشرفته، حمایت از آن‌ها عنوان کرد که این حمایت تنها به مسایل مالی محدود نیست.

او همچنین تاکید کرد: در همه کشورهای پیشرفته و حتی آمریکا که مهد استارت‌آپ‌ها معرفی می‌شود، شاخص موفقیت کسب‌وکارهای موفق نوپا از کل اقتصاد در بهترین حالت ۱۰ درصد است. از طرفی شکل‌گیری ۵۰ درصد از استارت‌آپ‌ها مبتنی بر نیازی است که بازار دارد و این نیاز را دولت‌ها عمدتا تعیین می‌کنند؛ بنابراین نمی‌توان مدعی عدم دخالت دولت در این حوزه شد.

مشاور دبیر ستاد انرژی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری بیان کرد: استارت‌آپ‌ها در بازار فعلی اگر نگاه بین‌المللی نداشته باشند به‌هیچ‌وجه به سود نمی‌رسند و تنها هزینه‌های کسب‌وکار خود را بالاتر می‌برند.

به گفته نجفی، اولویت معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری هم حمایت از پروژه‌های بین‌المللی است.

مشاور دبیر ستاد انرژی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری از تدوین طرحی در مرکز فناوری انرژی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری خبر داد که متمرکز بر تحریم‌های پیشرو و تاثیراتی است که این تحریم‌ها بر صنعت انرژی کشور دارند و در همین طرح سازوکار دور زدن تحریم‌ها توسط استارت‌آپ‌های فعال در حوزه انرژی و کمک به اقتصاد کشور در شرایط بحرانی تعریف‌شده است.

او همچنین پیشنهاد داد تا فعالان کسب‌وکارهای نوپا، برای طرح‌های خود ساختاری تعریف کنند که همه ذینفعان در آن مشارکت داشته باشند و از دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی که نقش اساسی در ارایه ایده به صاحبان کسب‌وکار دارند مشورت بگیرند.


برنامه جدی وزارت نیرو برای بهره‌گیری از ظرفیت‌های استارت‌آپ‌های حوزه انرژی

در ادامه سعید پاک‌سرشت مدیر پژوهش و فناوری شرکت ملی گاز ایران که به نمایندگی از حبیب‌اله بی‌طرف معاون مهندسی، پژوهش و فناوری وزارت نفت در این جلسه شرکت کرده بود، از برنامه جدی شرکت ملی گاز ایران و عزمی که در این سازمان برای بهره‌گیری از نقطه‌نظرات استارت‌آپ‌های فعال در حوزه انرژی وجود دارد، خبر داد.
به گفته او شرکت ملی گاز در قالب بازارهای تخصصی به نحوی برنامه‌ریزی کرده تا بتواند از توان استارت‌آپ‌های فعال در حوزه انرژی بهره گیرد.

به اعتقاد او موفقیت استارت‌آپ‌ها در بازار کار واقعی است و دولت‌ها باید در قالب ساماندهی فعالیت‌ها و قوانین، کسب‌وکارهای نوپا را توسعه دهند و از آنان حمایت کنند؛ اما تعامل میان فعالان کسب‌وکار و دولت باید دوطرفه باشد تا شاهد نتایج مثبت باشیم.


نگاه بدبینانه دولت، مهم‌ترین مشکل فعالان استارت‌آپی است

حضور نمایندگان وزارت نیرو و همچنین معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری در این نشست، به حاضران که عمدتا اعضای هیات مدیره شرکت‌های استارت‌آپی فعال در حوزه انرژی بودند این فرصت را داد تا مهم‌ترین مشکلات خود را مطرح کنند. آن‌ها همچنین برای حل این مشکل پیشنهاد‌هایی مطرح کردند که مورد استقبال مسئولان جلسه قرار گرفت.

نگاه همراه با شک و تردید دولت به فعالیت استارت‌آپ‌ها در کشور مهم‌ترین گلایه‌ای بود که از سوی حاضران مطرح شد. همچنین فعالان استارت‌آپی اظهار کردند دولت انتظار دارد تا یک کسب‌وکار نوپا در ایران مشابه استارت‌آپ‌هایی که در کشورهای پیشرفته راه‌اندازی شده، سودآور باشند و هر انتظاری که مسئولان دارند، برآورده کنند.

عدم تعریف دقیق و توافق نظر درباره مفهوم استارت‌آپ‌ها و فعالیت آن‌ها در کشور، عدم اطلاعات دقیق و ضعف در ارتباط با ذینفعان، مناقصه گذاشتن طرح‌هایی که از سوی فعالان استارت‌آپ‌ به دولت ارایه می‌شود، کنترل فعالیت استارت‌آپ‌ها به‌جای تعامل با فعالان این حوزه و عدم ثبات در بازار ازجمله مشکلاتی بود که حاضران در نشست به آن‌ها اشاره کردند.

همچنین پیشنهاد شد تا کمیسیون جوانان، کارآفرینی و کسب‌وکارهای نوین و دانش‌بنیان اتاق ایران با همکاری اتاق‌های بازرگانی در استان‌ها و باهدف حمایت از استارت‌آپ‌ها، اطلاعات این کسب‌وکارهای نوپا را به‌صورت یکپارچه جمع‌آوری کند.

 ضرورت ورود شرکت‌ها به اکوسیستم استارت‌آپی و معرفی نمونه‌های موفق جهانی استارت‌آپ‌ در حوزه انرژی از دیگر موضوعاتی بود که توسط دو نفر از حاضران نشست در قالب پاورپوینتی به آن‌ها پرداخته شد.

 علاقه‌مندان می‌توانند پی‌دی‌اف پاورپوینت مورد نظر را از اینجا دانلود کنند.